КОШЧЫЛЫКТА БЕТАИН БЕЛӘН ТУКЛАНДЫРУНЫҢ ӘҺӘМИЯТЕ
Һиндстан тропик ил булганлыктан, эсселек стрессы Һиндстан очрашкан төп чикләүләрнең берсе. Шуңа күрә, бетаинны кертү кошчылык фермерлары өчен файдалы булырга мөмкин. Бетаин эсселек стрессын киметү аша кошчылык җитештерүне арттыра. Ул шулай ук кошларның FCR дәрәҗәсен һәм чи җепселләр һәм чи аксымның үзләштерелүен арттырырга ярдәм итә. Осморегуляция йогынтысы аркасында бетаин кокцидиоз белән зарарланган кошларның эшчәнлеген яхшырта. Ул шулай ук кош үләксәләренең ябык авырлыгын арттырырга ярдәм итә.
АЧКЫЧ СҮЗЛӘР
Бетаин, җылылык стрессы, метил доноры, азык өстәмәсе
КЕРЕШ
Һиндстан авыл хуҗалыгы сценарие буенча, кошчылык секторы иң тиз үсә торган сегментларның берсе. Йомырка һәм ит җитештерү елына 8-10% тизлектә арту белән, Һиндстан хәзер йомырка җитештерү буенча бишенче һәм бройлерлар җитештерү буенча унсигезенче урында тора. Ләкин тропик ил булганлыктан, эсселек стрессы - Һиндстанда кошчылык тармагы очрашкан төп проблемаларның берсе. Эсселек стрессы - кошлар оптимальдән югарырак температурага дучар булганда, шуның белән организмның нормаль эшчәнлеген боза, бу кошларның үсешенә һәм җитештерүчәнлегенә тәэсир итә. Ул шулай ук эчәклек үсешенә тискәре йогынты ясый, бу туклыклы матдәләрнең үзләштерелүен киметә һәм азык куллануны да киметә.
Инфраструктура белән идарә итү аша җылылык стрессын киметү, мәсәлән, җылылык изоляцияләнгән йорт, кондиционерлар, кошларга күбрәк урын бирү, гадәттә бик кыйммәткә төшә. Мондый очракта азык өстәмәләре кулланып туклану терапиясеБетаинҗылылык стрессы проблемасын хәл итәргә ярдәм итә. Бетаин - шикәр чөгендерендә һәм башка азыкларда очрый торган күп туклыклы кристалл алкалоид, ул бавыр һәм ашказаны-эчәк юллары бозылуларын дәвалауда, шулай ук кош-кортларда җылылык стрессын контрольдә тоту өчен кулланыла. Ул шикәр чөгендереннән алынган сусыз бетаин, синтетик җитештерүдән алынган бетаин гидрохлориды рәвешендә бар. Ул тавыкта гомоцистеинны метионинга кире метилләштерүгә һәм карнитин, креатинин һәм фосфатидилхолин кебек файдалы кушылмаларны S-аденозил метионин юлына формалаштыруга ярдәм итүче метил доноры булып тора. Цвиттерион составы аркасында ул күзәнәкләрдә су метаболизмын саклап калуга ярдәм итүче осмолит булып тора.
Кошларга бетаин бирүнең өстенлекләре –
- Ул югарырак температурада Na+ k+ насосында кулланылган энергияне саклап калу юлы белән кош-кортларның үсеш тизлеген арттыра һәм бу энергияне үсеш өчен кулланырга мөмкинлек бирә.
- Ратриянто һ.б. (2017) бетаинны 0,06% һәм 0,12% ка өстәү чимал аксым һәм чимал клетчатканың үзләштерелүен арттыра дип хәбәр иттеләр.
- Ул шулай ук коры матдәләрнең, эфир экстрактының һәм азот булмаган җепселләр экстрактының үзләштерелүен арттыра, эчәк лайласын киңәйтүгә ярдәм итә, бу туклыклы матдәләрнең сеңүен һәм кулланылышын яхшырта.
- Ул кош итендә лактобациллалар һәм бифидобактерияләрне саклау өчен кирәкле сиркә кислотасы һәм пропион кислотасы кебек кыска чылбырлы май кислоталарының концентрациясен яхшырта.
- Сулы тизәк проблемасын һәм аннан соң чүп сыйфатының кимүен суда бетаин өстәмәләре белән хәл итәргә мөмкин, чөнки җылылык стрессына дучар булган кошларда суны күбрәк тотып калуны стимуллаштыра.
- Бетаин өстәмәсе FCRны 1,5-2 Гм/кг ашатуда яхшырта (Аттиа һ.б., 2009)
- Бу холин хлориды һәм метионин белән чагыштырганда, чыгымнарның нәтиҗәлелеге ягыннан яхшырак метил доноры.
Бетайнның кокцидиозга йогынтысы –
Кокцидиоз осмотик һәм ион бозылулары белән бәйле, чөнки ул сусызлану һәм диареягә китерә. Осморегуляция механизмы аркасында бетаин су стрессы астында күзәнәкләрнең нормаль эшләвен тәэмин итә. Бетаин ионофор кокцидиостат (салиномицин) белән бергә кулланылганда, кокцидиоз вакытында кошларның эшчәнлегенә уңай йогынты ясый, кокцидиоз инвазиясен һәм үсешен тоткарлый һәм турыдан-туры булмаган рәвештә эчәклек структурасын һәм функциясен хуплый.
Бройлер җитештерүдәге роле –
Бетаин карнитин синтезындагы роле аша май кислоталарының оксидлашу катаболизмын стимуллаштыра һәм шуңа күрә кош-корт үләксәсендә майсызлыкны арттыру һәм майны киметү чарасы буларак кулланыла (Saunderson һәм MacKinlay, 1990). Ул азыкта үләксә авырлыгын, төргәк процентын, бот, күкрәк һәм эчәк-эчәк процентын 0,1-0,2% дәрәҗәсендә яхшырта. Ул шулай ук май һәм аксым утыруына йогынты ясый, бавырның майлылыгын һәм корсак маен киметә.
Катлам җитештерүдәге роле –
Бетаинның осморегуляция йогынтысы кошларга җылылык стрессын җиңәргә мөмкинлек бирә, бу гадәттә иң югары җитештерү вакытында күпчелек кошларга тәэсир итә. Йомырка сала торган тавыкларда рационда бетаин дәрәҗәсе артканда майлы бавырның сизелерлек кимүе ачыкланган.
ЙОМГАК
Югарыдагы барлык фикер алышулардан шундый нәтиҗә ясарга мөмкин:бетаинкошларның эшчәнлеген һәм үсеш темпларын яхшырту белән беррәттән, икътисади яктан да нәтиҗәлерәк альтернатива булып тора торган потенциаль азык өстәмәсе дип саналырга мөмкин. Бетаинның иң мөһим йогынтысы - аның җылылык стрессына каршы тору сәләте. Ул шулай ук метионин һәм холин өчен яхшырак һәм арзанрак альтернатива булып тора һәм тизрәк үзләштерелә. Ул шулай ук кошларга зыянлы йогынты ясамый, шулай ук җәмәгать сәламәтлеге өчен бернинди дә борчылу тудырмый, һәм кошчылыкта кайбер антибиотиклар кулланыла.
Бастырып чыгару вакыты: 2022 елның 26 октябре